Column: Krijgen we dit decennium dan tóch windturbines in IJsselstein?

Als het aan de VVD IJsselstein ligt niet. En het is wat ons betreft ook niet nodig. Laat me kort uitleggen wat er precies speelt.

Nationaal Energieakkoord

Als vervolg op het Energieakkoord dat in 2015 in Parijs is gesloten, is er een Nationaal Energieakkoord in 2019 gesloten. Eén van de punten die grote impact heeft, is de afgesproken totale productie van 35 TWh aan duurzame energie in 2030.

 

RES Regio’s

Nederland is verdeeld in 30 Regionale Energie Strategie regio’s. Wij maken onderdeel uit van de U16, zeg maar 16 gemeenten in de provincie Utrecht. De regio’s moeten een bod doen: welke bijdrage aan de genoemde productie ga je leveren?

 

U16 ‘beste jongetje van de klas’… Waarom?

Als je 35 TWh deelt door 30 kom je op gemiddeld 1,16 TWh per RES. Utrecht is de één na kleinste provincie qua landoppervlak en m.n. aan de oostzijde van Utrecht, op de heuvelrug, zeer bosrijk. Daarnaast is deze regio de 3de provincie qua bevolkingsdichtheid per km2.

 

Nu je dit weet, zou je verwachten dat het bod van de U16 rond de 1,16 TWh zou liggen of misschien wel iets lager. Mis: het concept bod is maar liefst 1,8 TWh! Waarom? Je zou haast denken: ‘Niet omdat het moet, maar omdat het kan…’

 

Niet verstandig

VVD IJsselstein vindt dit niet verstandig. Als je 1,8 biedt zal het zeker nooit lager uitkomen dan dat getal. En weet dat hier alleen windenergie (windturbines) en zonnevelden mogen worden meegerekend en grote dakvlakken op bijvoorbeeld bedrijven (maar dat moet dan aan opwek-eisen voldoen van minimaal 15 kWp, dat is echt grootschalig!).

 

Er zijn effectievere en efficiëntere technieken, maar die mogen nog niet worden meegenomen in het bod. Op basis van het bod zal grond moeten worden herbestemd en vergund. En als dat eenmaal is gebeurd, dan draai je dat niet zomaar terug. Dus wij pleiten voor een veel lager bod, bijvoorbeeld 1,2 TWh en als gaandeweg technieken beschikbaar zijn die veel minder impact op het landschap en leven en welzijn hebben, dan kan je daar -als je wil of moet- mee opschalen.

 

Maar wat betekent dat voor IJsselstein?

IJsselstein moet ook een bod doen. Dat wordt nu voorgesteld op 0,05 TWh. Dat getal zegt je zo waarschijnlijk niets, laat het me uitleggen. Een windturbine met een tiphoogte van 240 meter (de Gerbrandytoren is 367 meter), wekt ongeveer 0,014 TWh op. Dat zijn dus 4 of 5 windturbines. Een zonneveld van 1 hectare (100 x 100 meter, ofwel 2 voetbalvelden) wekt ongeveer 0,0014 TWh op. Dus een factor 10 minder. Wil je dus 0,05 TWh met alleen zonnevelden opwekken, dan heb je 36 hectare zonnevelden nodig, dus zo’n 72 voetbalvelden.

Het buitengebied is 1.600 hectare groot, dus misschien denk je: “dat moet toch makkelijk kunnen?” Als de grond van de gemeente zou zijn, zou dat eenvoudiger zijn, maar dat is niet het geval. En dan wordt het een lastiger proces.

 

Ook hier vinden wij het verstandig een lager bod te doen, je kan altijd omhoog als er betere alternatieven beschikbaar komen. Bied je 0,05 TWh, dan krijg je dat niet meer omlaag, vrezen wij.

In lijn met het regionale bod, zouden wij ervoor willen pleiten 0,03 TWh te bieden. Ook omdat dit nog reëel is uit te voeren zónder windturbines!

 

Wat gaat er nu gebeuren?

2 juli 2020 ligt het voorstel om in te stemmen met het regionale bod van 1,8 TWh en de 0,05 TWh voor IJsselstein ter besluitvorming voor in de Raad van IJsselstein. We hebben in de commissie Ruimte al even de temperatuur van het badwater gevoeld en een meerderheid van de Raad lijkt vóór het voorstel te willen stemmen.

 

Ongevaarlijk document?

Volgens Groen Links is het een ongevaarlijk document, want het is een concept bod. Het is juist dat het niets zegt over de verdeling over zon en wind en ook niets over locaties.

 

Stel je voor dat Utrecht inderdaad een stuk of 8 windturbines gaat plaatsen in de polder Rijnenburg, die vervolgens er mogelijk een jaar of 30 staan. Hier hebben we helaas geen invloed op.

 

En stel je voor dat we er niet eronderuit komen en dat we 2 tot 4 windturbines moeten gaan plaatsen en je denkt na over logische locaties, dan zou dat wel eens tussen Zenderpark en de Lek kunnen zijn. Er wordt gedacht aan een uitbreiding van IJsselstein in Zuid-Zuid, net aan de andere kant van de N210… Er zijn nog geen schetsen en berekeningen gemaakt, maar als je kijkt naar de tekeningen van Rijnenburg met de slagschaduw van de turbines, zouden die wijken wel eens volledig ‘geraakt’ kunnen worden.

 

Sjiek

Het zou netjes geweest zijn als er alvast een participatie in gang was gezet om te peilen wat de mening is van de IJsselsteinse bevolking over windturbines en verschillende scenario’s, waar ze zouden kunnen komen. Dat is niet gebeurd. Een gemiste kans en als keerzijde van de medaille meer kans op protesten op een later moment.

 

Krijgt IJsselstein een ander ‘gezicht’?

Er gaan nu besluiten genomen worden met grote impact voor wonen, werken, welzijn en recreatie in en om IJsselstein. Ondanks dat het een concept bod is en er nog geen concrete plekken zijn aangewezen, zal deze week mogelijk de eerste grote stap gezet worden, die het uitzicht en gezicht van IJsselstein voor de komende 30 jaar te veranderen.

 

VVD IJsselstein dient hiervoor een amendement in om vooral de 1,8 TWh in het regionale bod te verlagen naar 1,2 TWh en het IJsselsteinse bod van 0,05 TWh naar 0,03 TWh.